Yazı Detayı
16 Ağustos 2019 - Cuma 18:07 Bu yazı 718 kez okundu
 
ÇOCUKLARDA YALAN SÖYLEME
Süreyya ÇELEBİ - Psikolog
chozay@gmail.com
 
 

Kızsak da, cezalandırsak da, ağzına biber sürmekle tehdit etsek de çocuklar yalan söylerler. Oysa biz onlara hep yalanın çok kötü olduğunu, doğruyu söylediğinde hata yapmış olsa bile kızmayacağımızı tekrarlar ve hep doğruyu söylemelerini isteriz. Böylece onun yalan söylemesini engelleyebileceğimizi sanırız. Oysa bu tür uyarılar onların korkmasına ve kaygılanmasına neden olur. Önemli olan çocuğun niçin yalan söyleme gereği duyduğunu anlayabilmektir.

 

Çocuğun söylediği yalanı değerlendirirken yaşını ve gelişimini göz önüne almak gerekir. Üç yaş öncesinde yalan söylediğini fark etmeyen çocuk, yeni öğrendiği kelimeleri aileyi mutlu etmek için kullanır. Altı yaşına kadar ise geniş hayal dünyasıyla yalan birbirine karışabilir. 6 yaşından sonra yalanın ne olduğunu bilir ve amaçlı kullanır.

 

Hayal gücü yalanları: Çocuklar hayal güçleri geniş olduğundan, olmamış şeyleri olmuş gibi aktarırlar. Gerçeği değerlendiremediklerinden, hayal güçlerini kullanarak abartırlar, çarpıtırlar.

 

İlgi çekme: Ailesinin onu sevmediğini ve ilgilenmediğini düşünen çocuk, birilerinin kendisine saldırdığını uydurabilir.

 

Model alma: Yanında telefonla konuşan annesinin, arkadaşına hasta olduğu için gelemeyeceğini duyan çocuk, bazen yalan söylenebileceğini öğrenir. 

 

Beklentileri karşılayamama: Ailenin aşırı beklentileri olan çocuklar, onların sevgilerini kaybetmemek için yalana başvurabilir.

 

Savunma: Çocuk sık eleştiriliyor ve suçlanıyorsa yalana başvurabilir.

 

Davranım bozukluğu: Yalan bazen çocuğun hastalığının bir bulgusudur. O zaman tehlikelidir ve genellikle yanında hırsızlık yapma, okuldan kaçma gibi belirtileri de taşır. Bu tür yalanda, kesinlikle uzman yardımı gerekir. 

 

Peki aileler bu durumda neler yapmalıdır? 

 

Sadece yalan söylemenin zararlarından bahsedip, doğru söylemelerini istemek yetmez.Yalan söylediğini anladığınızı belirtin. Ama aşırı tepki göstermeyin. Yalan söylediğinde bağırıp çağırmadan, davranışın yanlışlığını anlatın. Buna karşılık doğru söylediğinde hoşnutluğunuzu dile getirin. Çocuklardan başaramayacakları şeyler beklemeyin. Aşırı, uyamayacağı kurallar koymayın. Yalan söyleyebileceği konularda, ona farklı yaklaşın. “Ödevini bitirdin mi?” yerine ödevi görmek isteyin. Niçin yalan söylediğini anlamaya çalışın. Onu dinleyin. Yargılamadan ilişki kurmaya çalışın. Kesinlikle başka çocuklarla ya da kardeşlerle kıyaslamayın. Kendi yanlışını kendisinin bulmasına fırsat tanıyın.

 

 

 
Etiketler: cocuklarda-yalan-soyleme
Yorumlar
Yazarın Diğer Yazıları
15 Ocak 2021
Ebeveynin çocuğa yönelik davranışları
245 Okunma.
08 Ocak 2021
OYUNCAKLAR VE DİL GELİŞİMİ
273 Okunma.
01 Ocak 2021
ÇOCUKLARDA TEKNOLOJİ KULLANIMINI SINIRLAMA
356 Okunma.
25 Aralık 2020
HOŞ GEL 2021
346 Okunma.
18 Aralık 2020
ÖZDENETİM
482 Okunma.
11 Aralık 2020
ÇOCUKTA MERAK DUYGUSU
340 Okunma.
20 Kasım 2020
ÇOCUKLARDA KÜFÜR ETME DAVRANIŞI
633 Okunma.
13 Kasım 2020
AFET SONRASI PSİKOSOSYAL DESTEK
371 Okunma.
06 Kasım 2020
DİSLEKSİ VE ÖĞRENME GÜÇLÜĞÜ
319 Okunma.
02 Kasım 2020
FAZLA DÜŞÜNMEK ZARARLI MI?
362 Okunma.
23 Ekim 2020
ARKADAŞLIK İLİŞKİLERİNDE SINIRLAR
549 Okunma.
16 Ekim 2020
HEDİYELEŞMENİN ÖNEMİ
560 Okunma.
09 Ekim 2020
AĞLAMANIN FAYDALARI
598 Okunma.
18 Eylül 2020
Çocuğum neden sürekli bağırıyor?
1124 Okunma.
28 Ağustos 2020
ÜNİVERSİTEYE BAŞLAR İKEN
443 Okunma.
21 Ağustos 2020
KONSANTRASYON VE DİKKAT
448 Okunma.
14 Ağustos 2020
ARKADAŞLIK İLİŞKİLERİ İÇİN SINIRLARIN ÖNEMİ
496 Okunma.
07 Ağustos 2020
DOĞRU TERCİH NASIL YAPILMALI?
388 Okunma.
24 Temmuz 2020
GEREKTİĞİNDE HAYIR DİYEBİLMEK
546 Okunma.
17 Temmuz 2020
HASET VE KISKANÇLIK
486 Okunma.
10 Temmuz 2020
Tebdil-i mekanda ferahlık var mı?
673 Okunma.
03 Temmuz 2020
BAŞKALARININ NE DÜŞÜNDÜĞÜ ÖNEMLİ DEĞİL
882 Okunma.
26 Haziran 2020
Denizin Ruhumuza Katkıları
618 Okunma.
19 Haziran 2020
Çocuğa Tutumlu Olmayı Öğretmek
963 Okunma.
12 Haziran 2020
BİR CİDDİ PROBLEM: CİMRİLİK
689 Okunma.
05 Haziran 2020
TEMİZ VE DÜZENLİ BİR EVİN FAYDALARI
681 Okunma.
29 Mayıs 2020
NORMALLEŞMEYE PSİKOLOJİMİZ HAZIR MI?
628 Okunma.
15 Mayıs 2020
Duygusal Tükenmişlikle Başa Çıkmak
775 Okunma.
08 Mayıs 2020
Değişen koşullara uyum sağlamak
978 Okunma.
01 Mayıs 2020
Karantina Günlerinde Aşırı Yeme Davranışı
935 Okunma.
23 Nisan 2020
KORONA GÜNLERİNDE İNTERNET BAĞIMLILIĞINA DİKKAT!
1032 Okunma.
17 Nisan 2020
Sorun Aç Kalma Korkusu Değil
1349 Okunma.
10 Nisan 2020
KORONA GÜNLERİNDE STRES VE KAYGI
992 Okunma.
03 Nisan 2020
HAZIR VAKTİMİZ VARKEN…
852 Okunma.
27 Mart 2020
İZOLASYON SÜRECİNDE ÇOCUKLAR İÇİN PROGRAM OLUŞTURMA
992 Okunma.
20 Mart 2020
KORONAVİRÜS ÇOCUKLARA NASIL ANLATILMALIDIR?
731 Okunma.
13 Mart 2020
VİRÜSTEN KAÇAYIM DERKEN PANİK BOZUKLUĞA YAKALANMAYALIM
853 Okunma.
06 Mart 2020
KORONAVİRÜS TEHLİKESİ PSİKOLOJİMİZİ ETKİLİYOR
791 Okunma.
29 Şubat 2020
ÇOCUKLARDA AKRAN İLETİŞİMİ
1359 Okunma.
21 Şubat 2020
TEMİZ VE DÜZENLİ BİR YAŞAM
833 Okunma.
14 Şubat 2020
İYİLİK YAP İYİ HİSSET
872 Okunma.
07 Şubat 2020
KİTAP OKUMANIN FAYDALARI
834 Okunma.
24 Ocak 2020
KARDEŞ KISKANÇLIĞI
1553 Okunma.
17 Ocak 2020
KALİTELİ BİR YARIYIL TATİLİ İÇİN
778 Okunma.
27 Aralık 2019
HOŞ GEL 2020
1346 Okunma.
20 Aralık 2019
UTANGAÇLIK
938 Okunma.
13 Aralık 2019
HER DERDE DEVA: SARILMAK
1093 Okunma.
06 Aralık 2019
DEPRESYON NEDİR?
1322 Okunma.
29 Kasım 2019
3 ARALIK DÜNYA ENGELLİLER GÜNÜ
832 Okunma.
15 Kasım 2019
DEDİKODUDAN UZAK DURMANIN YARARLARI
1007 Okunma.
08 Kasım 2019
DİSLEKSİ NEDİR?
821 Okunma.
01 Kasım 2019
ÇOCUKLAR İÇİN OYUNUN ÖNEMİ
836 Okunma.
25 Ekim 2019
ÇOCUKLARA KİTAP OKUMA ALIŞKANLIĞI KAZANDIRMAK
665 Okunma.
04 Ekim 2019
YAŞLILIK DÖNEMİNDE PSİKOLOJİK SORUNLAR
728 Okunma.
27 Eylül 2019
Planlı Yaşamak Neler Kazandırır?
1187 Okunma.
20 Eylül 2019
Uyku Düzeni ve Ruh Sağlığı
887 Okunma.
13 Eylül 2019
ÇOCUKLARDA OKULA UYUM SÜRECİ
686 Okunma.
06 Eylül 2019
ÇOCUKLARDA ÇALMA DAVRANIŞI
992 Okunma.
30 Ağustos 2019
ÇOCUĞA TEMİZLİK ALIŞKANLIĞI KAZANDIRMANIN ÖNEMİ
1679 Okunma.
23 Ağustos 2019
ÇEVREYİ TEMİZ TUTANIN RUHU DA TEMİZLENİR
799 Okunma.
09 Ağustos 2019
KURBAN KESİMİ VE ÇOCUK
607 Okunma.
26 Temmuz 2019
BAĞLILIK ve BAĞIMLILIK
785 Okunma.
19 Temmuz 2019
2019 ÜNİVERSİTE TERCİH SÜRECİ
745 Okunma.
12 Temmuz 2019
ÇOCUKLARIN HAYAL GÜCÜNÜ GELİŞTİRMEK
735 Okunma.
05 Temmuz 2019
EVLİLİK ÖNCESİ PSİKOLOJİK DANIŞMANLIK
777 Okunma.
28 Haziran 2019
EVLİLİK ÖNCESİ SENDROMU
778 Okunma.
21 Haziran 2019
AKILLI TELEFON BAĞIMLILIĞI: NOMOFOBİ
776 Okunma.
14 Haziran 2019
UTANGAÇLIĞI YENMENİN YOLLARI
939 Okunma.
07 Haziran 2019
TYT-AYT ÖNCESİ AİLELER DİKKAT!
905 Okunma.
31 Mayıs 2019
BAYRAMLARIN İNSAN İLİŞKİLERİNE OLUMLU ETKİSİ
898 Okunma.
24 Mayıs 2019
RAMAZAN AYINDA PSİKOLOJİK YEMEK YEME EĞİLİMİ
855 Okunma.
17 Mayıs 2019
ORUÇ VE RUH SAĞLIĞI
843 Okunma.
03 Mayıs 2019
SPORUN RUHSAL FAYDALARI
1047 Okunma.
26 Nisan 2019
BİR TEMEL İHTİYAÇ: ‘’EMPATİ’’
835 Okunma.
19 Nisan 2019
ÇOCUKLARIN ÇOK SEVECEĞİ HEDİYELER
1121 Okunma.
12 Nisan 2019
KENDİMİZE KARŞI ANLAYIŞLI OLMAK - ÖZ-ŞEFKAT
1079 Okunma.
05 Nisan 2019
ÇOCUKLARDA TIRNAK YEME DAVRANIŞI
1192 Okunma.
29 Mart 2019
OTİZM VE BESLENME
1006 Okunma.
22 Mart 2019
BESLENME VE RUH SAĞLIĞI
866 Okunma.
15 Mart 2019
KARARSIZLIK YAŞAMAK
1111 Okunma.
08 Mart 2019
HASET
1330 Okunma.
01 Mart 2019
GÜLÜMSEMENİN PSİKOLOJİK ETKİLERİ NELERDİR?
1230 Okunma.
22 Şubat 2019
SOSYAL MEDYA İNSANI YALNIZLAŞTIRIR MI?
1171 Okunma.
08 Şubat 2019
DÜRÜST OLMAK MUTLU EDER
2459 Okunma.
01 Şubat 2019
İKİNCİ DÖNEME BAŞLARKEN
1195 Okunma.
25 Ocak 2019
ÇOCUĞU OLDUĞU GİBİ KABUL ETMEK
1380 Okunma.
18 Ocak 2019
YARIYIL TATİLİNDE ÇOCUKLAR
1154 Okunma.
11 Ocak 2019
10 TEHLİKELİ ALIŞKANLIK
1409 Okunma.
04 Ocak 2019
UMURSAMAMAYI ÖĞRENMEK
1282 Okunma.
28 Aralık 2018
YENİ YIL YENİ BAŞLANGIÇ
976 Okunma.
21 Aralık 2018
ÖFKE GELİNCE AKIL GİDER
1300 Okunma.
14 Aralık 2018
MÜZİK DİNLEYEREK ÇALIŞILIR MI?
1232 Okunma.
07 Aralık 2018
ÖLÜM VE YAS SÜRECİNDE ÇOCUK
1325 Okunma.
16 Kasım 2018
EVLİLİK NEDİR?
1961 Okunma.
09 Kasım 2018
KALABALIK İÇİNDEKİ YALNIZLIK HASTA EDİYOR
973 Okunma.
02 Kasım 2018
Vazgeçtiğimiz Zaman Neden Daha Kolay Elde Ederiz?
1068 Okunma.
26 Ekim 2018
CARPE DİEM!
1113 Okunma.
Haber Yazılımı